ค่าน้ำ-ค่าไฟหอพัก คิดแบบไหนได้บ้าง เลือกยังไงให้เหมาะกับหอของเรา

ค่าน้ำ-ค่าไฟเป็นรายได้และต้นทุนก้อนใหญ่อันดับต้น ๆ ของหอพัก และเป็นเรื่องที่ผู้เช่าไวต่อความรู้สึกที่สุด ถ้าตั้งไม่ดีอาจขาดทุนเงียบ ๆ ทุกเดือน หรือทำให้ผู้เช่ารู้สึกโดนเอาเปรียบจนย้ายออก บทความนี้สรุปวิธีคิดค่าน้ำ-ค่าไฟที่ใช้กันจริงในหอพักไทย พร้อมข้อดีข้อเสียของแต่ละแบบ

1. เหมาจ่ายรายเดือน

เก็บคงที่ทุกเดือน เช่น ค่าน้ำเหมา 150 บาท/ห้อง เหมาะกับหอที่ไม่มีมิเตอร์แยกรายห้อง หรือค่าน้ำต่อห้องต่ำจนไม่คุ้มเสียเวลาจด

• ข้อดี: ง่ายที่สุด ไม่ต้องจดมิเตอร์ ผู้เช่ารู้ค่าใช้จ่ายล่วงหน้าแน่นอน
• ข้อเสีย: คนใช้น้อยจ่ายเท่าคนใช้มาก อาจรู้สึกไม่แฟร์ และถ้าผู้เช่าใช้เกินที่ประเมินไว้ เจ้าของรับภาระส่วนต่างเอง

2. เหมาจ่ายรายหัว

คล้ายแบบแรกแต่คูณตามจำนวนผู้พัก เช่น น้ำหัวละ 100 บาท ห้องอยู่ 2 คนเก็บ 200 บาท ยุติธรรมขึ้นสำหรับห้องที่อยู่กันหลายคน

3. คิดตามจริง (ตามยูนิตมิเตอร์)

จดมิเตอร์ทุกเดือน ใช้เท่าไหร่จ่ายเท่านั้น เช่น ไฟยูนิตละ 8 บาท น้ำยูนิตละ 20 บาท เป็นวิธีที่ผู้เช่ารู้สึกแฟร์ที่สุด และเป็นมาตรฐานของหอพักส่วนใหญ่

• ข้อดี: ยุติธรรม ตรวจสอบได้ ลดข้อโต้แย้ง
• ข้อเสีย: ต้องจดมิเตอร์ทุกเดือน (ใช้ระบบช่วยจดผ่านมือถือได้ จะเร็วขึ้นมาก) และเดือนที่ผู้เช่าแทบไม่อยู่ห้อง รายได้ส่วนนี้จะหายไป

4. คิดตามจริง + ขั้นต่ำ

เหมือนแบบที่ 3 แต่กำหนดขั้นต่ำไว้กันเดือนที่ใช้น้อยผิดปกติ มี 2 แบบย่อย:

• ขั้นต่ำเป็นจำนวนเงิน เช่น ค่าน้ำคิดตามจริงแต่ไม่ต่ำกว่า 50 บาท/เดือน — ครอบคลุมต้นทุนคงที่ เช่น ค่าบำรุงปั๊ม ค่าธรรมเนียมมิเตอร์
• ขั้นต่ำเป็นยูนิต เช่น ใช้ไม่ถึง 3 ยูนิต คิดเหมา 3 ยูนิต — เขียนในสัญญาให้ชัดว่าคิดยังไง

5. ขั้นบันได (Tier)

ยิ่งใช้มาก เรตยิ่งเปลี่ยน เช่น 10 ยูนิตแรกยูนิตละ 7 บาท เกินจากนั้นยูนิตละ 8.50 บาท เหมาะกับหอที่อยากจูงใจให้ประหยัดพลังงาน หรือสะท้อนต้นทุนไฟฟ้าอัตราก้าวหน้าที่หอจ่ายให้การไฟฟ้าจริง

เลือกแบบไหนดี

ข้อควรระวังเรื่องกฎหมาย

ถ้าหอพักของคุณเข้าข่าย "ธุรกิจการให้เช่าอาคารเพื่ออยู่อาศัย" ตามประกาศคณะกรรมการว่าด้วยสัญญา (ให้เช่าตั้งแต่ 5 หน่วยขึ้นไป) มีข้อกำหนดเรื่องการเรียกเก็บค่าสาธารณูปโภคที่ต้องศึกษา โดยเฉพาะการเก็บค่าไฟเกินอัตราที่การไฟฟ้าเรียกเก็บ อ่านรายละเอียดเพิ่มในบทความ กฎหมายที่เจ้าของหอพักควรรู้

ตั้งค่าน้ำ-ค่าไฟใน Roomie ได้ที่เมนู ตั้งค่าหอพัก → ค่าน้ำ/ค่าไฟ รองรับครบทุกวิธีข้างต้น ทั้งเหมาจ่าย ตามจริง ขั้นต่ำ และขั้นบันได กำหนดแยกรายห้องหรือทั้งชั้นได้ในคลิกเดียว